Sigaranın Korkunç Zararları




SİGARANIN ETKİLERİ
Sigara, tütün olarak bilinen bitkilerin yapraklarından elde edilen ve pek çok insanın keyif verdigini düsündügü bir maddedir. Sigara kullanımı dünyada ikinci ölüm sebeplerinde birisi olup 2030 yılına kadar bu artıs aynı hızla devam ederse yılda 9 milyondan daha fazla insanın sigaradan ölecegi tahmin edilmektedir (World Health Report, 2002).

Sigara dumanının meydana getirdigi saglık risklerinin en basında akciger kanseri olmak üzere dil, larinx, özafagus, mesane, renal
pelvis, pankreas, kemik ve serviks kanserleri gibi çesitli kanserler ile ateroskleroz ve kronik obstrüktif akciger hastalıgı olarak bilinen solunum yoluyla ilgili hastalıklar sayılabilir.

Sigaranın Zararları
Sigaranın Zararları

Sigara dumanının insan saglıgı üzerine dolaylı ve dolaysız pek çok negatif etkisi olmaktadır. Bu etkileri söyle sıralayabiliriz:

  1. Gebelik ve Bebek Üzerine Etkisi,
  2. Akciger Üzerine Etkileri,
  3. Karaciger Üzerine Etkisi,
  4. Böbrek Üzerine Etkisi,
  5. Kas-iskelet Sistemi Üzerine Etkileri,
  6. Agız Saglıgı Üzerine Etkisi,
  7. DNA Üzerine Etkisi,
  8. Antioksidan ve Serbest
  9. Radikaller Üzerine Etkisi,
  10. Diyabet Üzerine Etkisi,
  11. Sigara ve Kanser, Koroner
  12. Kalp Hastalıgı Üzerine Etkileri

Koroner Kalp Hastalıgı Üzerine Sigaranın Etkisi
Günde 20 adet ve daha fazla sigara içenlerde kardiyovasküler riskin 2–3 kat arttıgı gösterilmistir. Daha az sayıda sigara içimi ile de risk artısı söz konusudur.

Ayrıca sigara; hipertansiyon, inme, periferik arter hastalıgı ve miyokard enfarktüs için de ciddi bir risk faktörü olarak kabul edilmektedir. Sigara kullanmayan fakat çevresindeki sigara dumanına maruz kalan kisiler pasif içiciler) ile sigara kullananlarda plazma askorbik asid (C vitamini) düzeylerinde azalma, düsük yogunluklu lipoprotein (LDL) oksidasyonunda artma, lipoprotein profillerinde degisme, endotelyum disfonksiyonu gibi pek çok mekanizmalar ile ateroskleroz gelisebilir.
Akciger Üzerine Sigaranın Etkisi
Aktif ve pasif içici (pasif içici sigara içmeyen fakat sigara içilen ortamda fazla kalan kişiler) kişilerde akciğer hastalıkları ve akciğer kanseri riski hiç içmeyen birine göre erkeklerde 30 kat kadınlarda 18 kat fazladır. (Sigara, tüm kanser türlerine bağlı ölümlerde %30, akciğer kanserine bağlı ölümlerde %85-90 oranında sorumludur. ) Bu karsılastırmadan da görüldügü gibi direkt sigara kullananlar büyük risk altında, pasif içiciler ise hiç içmeyenlere oranla büyük risk altındadır. Sigara dumanı hem sıcaklığı nedeniyle solunum yollarını etkiler, hem de içerdigi çesitli zararlı kimyasal maddelerden dolayı akcigerlerde tedavisi güç rahatsızlıklara yol açar.

 

Sigara ve Kanser
Sigara içenlerde en sık görülen kanser türü akciğer kanseridir. Akciger kanseri olusunda da en önemli etken sigara içilmesidir. Sigara ile akciger kanseri arasındaki iliskiler geçtigimiz yüzyılın ilk yarısından beri bilinmektedir. Bu konuda özellikle son 50 yıl içinde çok sayıda çalısma yapılmıs ve akciger kanserlerinin %85-90 kadarının nedeninin sigara oldugu sonucuna varılmıstır.

Bu bilgilerin ısıgında, sigara içilmeseydi bugün 10 akciger kanserinden 9 tanesinin görülmeyecegi, 10 akciger kanseri yerine sadece 1 tane kanser görülecegi sonucuna varılabilir. Benzeri şekil de sigara içenlerin sigarayı bırakması ile de akciger kanserlerinin büyük bölümünün önlenebilecegi ifade edilebilir.




Sebep olduğu diğer kanserler;

  1. Larinks kanseri,
  2. Ağız boslugu kanseri,
  3. Dudak kanseri,
  4. Özafagus kanseri,
  5. Mide kanseri,
  6. Kolon-rektum kanseri,
  7. Pankreas kanseri,
  8. Meme kanseri,
  9. Mesane ve böbrek kanseri,
  10. Serviks kanseri,
  11. Over kanseri ve lösemiye de yol açabilmektedir.

 

Karaciger Üzerine Sigaranın Etkisi
Uzun süreli kadmiyum maruziyeti, bu metalin karaciger ve böbrekte birikmesine neden olmaktadır.

 

Kas-iskelet Sistemi Üzerine Sigaranın Zararları
“Sigara içenlerde gelisen osteoporozun mekanizmasını açıklamak için ileri sürülen iki varsayım vardır. Bunlardan birisi, nikotinin östrojenin dogrudan antagonisti olan serbest oksijen radikallerini artırarak etkin oldugudur. Sigara içen ve oral ya da paranteral hormon tedavisi alan postmenapozal kadınlarda tedavinin etkinliginin içmeyenlere göre daha düsük olması bu varsayımı destekleyen bir bulgudur. Diger varsayım ise, nikotinin osteoblast fonksiyonlarını olumsuz etkiledigidir. Tavuk embriyolarında yapılan çalısmalarda nikotinin kollajen sentezini %88 oranında azalttıgının gösterilmesi de bu varsayımı desteklemektedir”

 

Agız Saglıgı Üzerine Sigaranın Etkileri

Son 20 yılda yapılmıs deneysel çalısmalar, sigara kullanımının periontitis için gerçek bir faktör oldugunu göstermektedir. Çevresel sigara dumanına maruziyetin, klinik olarak tespit edilebilen periontitis süphesini 2/3 artırdıgı iliskisini ortaya çıkarmaktadır ve sonuçta dis kaybı görülmektedir. Geçmis yıllardaki arastırmalarda, sigara içenlerde içmeyenlere göre daha az gingival (dis eti) kanama görüldügü bildirilmistir. Çalısmalar sigara içenlerde içmeyenlerden daha fazla oral bozulmanın olduğunu göstermektedir. Sigara içenlerde görülen bu oral yıkımın artan düzeyi, azalmıs agız hijyen alıskanlıgına, artan plak formasyonuna veya her ikisine geçici olarak katkı saglamaktadır.

 

DNA Üzerine Etkileri

Yapılan arastırmalar aktif ve pasif sigara kullanıcılarında oksidatif DNA hasarının kaçınılmaz oldugunu göstermektedir. Sigara kullanan ve sigara kullanmayan fakat çevresel sigara dumanına maruz kalan pasif içiciler de oksidatif DNA hasarının olduğu tespit edilmiştir.

 

Diyabet Üzerine Etkisi
Aktif ve pasif sigara kullanımının diger bir etkisi de glukoz intolerans riskini arttırmasıdır. Sigara dumanından ileri gelen glukoz intoleransının artan riski bir çalışmada gösterilmiştir. yetişkin kişilerin 15 yıl süresince izlemlerinde, glukoz intolerans insidansı ile sigara dumanına maruz kalma arasında güçlü bir iliski bulmuslardır. Glukoz intolerans insidansının, sigara kullanıcılarda %22, sigara kullanmayan fakat sigara dumanına maruz kalanlarda %17, önce sigara içmis ve daha sonra sigarayı bırakanlarda %14 ve aktif ve pasif sigara kullanıcı olmayanlarda ise % 12 oldugu bulunmustur. Bu sonuçlara ilaveten bu arastırıcılar, hiç sigara kullanmayan sürekli sigara dumanına maruz kalan kişilerde ilerleyen glukoz intoleransın artan riskinin, hiç sigara kullanmayan ve sigara dumanına hiç maruz kalmayan kisilerden yaklasık 2 kat daha fazla oldugunu ileri sürülmüştür.Cinsiyet ve ırkı kapsayan çok yönlü arastırmalarda ise, tütün kullanımı ile iliskili glukoz intolerans riski, erkeklerde, kadınlardan daha yüksek ve beyaz ırkta, siyah ırktan daha yüksek oldugu bulunmustur. Diyabetli insanların sayısı veya glukoz intoleransı nüfuz artısı, yaslanma, sehirlesme obesite fiziksel aktivitelerin de ilavesiyle artmaktadır.




Sigaranın Gebeliğe ve Bebeğin Gelişimine Zararları
Sigara kullanmak sadece annenin saglıgına zarar vermekle kalmaz, aynı zamanda gebelik ile ilgili komplikasyonların ortaya çıkmasına ve yeni doğan da ciddi sağlık problemlerine de yol açar.

 

Sigaranın gebelik dönemindeki olumsuz etkileri gebenin içtiği sigaradan kaynaklandığı gibi, aynı ortamı paylaşırken yanındaki kişilerin sigara dumanına maruz kalması sonucu da (pasif içicilik) kaynaklanabilmektedir. Bebek plasenta ve kordon aracılığıyla anneye bağlıdır ve annenin her hareketinden etkilenmektedir.

  1. Sigarada bulunan kimyasal maddeler anne sütü ile bebege geçmeye devam eder. Böylece sigara, anne sütünde bulunan vitamin C miktarını azaltmakta, süt üretimini azaltarak bebegin yeterli miktarda beslenmesini engellemekte.
  2. Sigaraya kullanan annelerde, sigaraya bağlı olarak iştahsızlık görülür. Anne yeterince beslenememesinden dolayı bebegin de yeterince beslenememesine neden olmakta, annelerin sütünün besleyici özelliği azaltmaktadır.
  3. Gebelikte sigara kullanma erken membran rüptürü riskini arttırmaktadır.
  4. Sigara içen gebelerde “immünolojik cevapta” azalma oldugu için gebelerde daha sık viral ve bakteriyel enfeksiyon görülüyor.
  5. Sigara içen gebelerde, bebeğe yeterli miktarda oksijen tasınamadıgından dolayı bebekler yeterince beslenememekte ve gelisememektedir.
  6. Genel olarak sigara kullanan annelerin bebekleri 200–250 gram daha düşük ağırlıkta ve 1 cm daha kısa doğmaktadır. Düşük dogum agırlıgı ve intrauterin gelisme geriliği de bu bebeklerde daha sık ortaya çıkmaktadır.

 

Gebelikte Sigara ile Savaşın

  1. Gebelikte sigaranın bırakılması, hangi dönemde olursa olsun, gebelik sonuçlarını olumlu yönde etkiler.
  2. Gebelikte anne sigarayı bırakmaya basladığı andan itibaren bebek sağlığı da olumlu yönde etkilenmeye başlayacaktır.
  3. Anne sigarayı bıraktıgında kanı zehirli maddelerden arınacak ve bebege daha bol miktarda oksijen gitmeye baslayacaktır. Bu nedenle anne adayı gebeliginin hangi asamasında olursa olsun sigarayı bırakma konusunda geç kalmıs sayılmayacaktır.
  4. Sigara ilk trimestirde (gebeligin 12. haftasına kadar olan dönem) bırakıldıgı zaman anne karnındaki bebek (fetüs), diger dönemlere göre daha az zarar görür.
  5. Anne adayı ne kadar az sigara içerse, fetüs o düzeyde daha az etkilenir.  Fetüs, tek bir sigara içildiginde bile etkilenmektedir.

Tütün: Tütün, patlıcangiller familyasından bir bitkidir. Fakat zehirli olduğu için hiçbir hayvan onu yemez. Üzerine böcek bile konmaz. Kendisi baĢlı baĢına zehir olan tütün, yanınca dumanı içinde 4000 civarında canlılar için son derece zararlı maddeler açığa çıkmaktadır.

 

Sigaranın vücutta izlediği yol

  • Ağız ve burun
  • Nefes borusu
  • Yemek borusu
  • Mide(tükürükle)
  • Hava yolları (bronşlar)
  • Akciğerle(hava kesecikleri)
  • Burada kılcal damarlardan kana emilir
  • Sağ kalbe gelir ve sol kalpten tüm vücuda pompalanır.
  • Damar sistemiyle tüm vücudu dolaşır.

 

Sigaranın Vücut Üzerindeki Zararları

  • Diş ve dişeti hastalıkları
  • Kulak-burun-boğaz rahatsızlıkları, bu bölgelerde kanser riskinde artıĢ
  • Kalp ve damar hastalıkları, yüksek kan basıncı, damar tıkanıklıkları
  • Beyin hücrelerinde tahribat
  • Katarakt riski
  • Solunum rahatsızlıkları
  • Mide rahatsızlıkları
  • Hamilelerde erken ve yetersiz geliĢmiĢ doğum
  • Cinsel rahatsızlıklar, iktidarsızlık
  • İnsanlarda sakatlık.
  • Sırt ve Bel Ağrısı – Sigara içmek, belle ilgili hastalıkların tedavisini engelleyen yegâne faktörlerden biridir. Bunun yanında normal insanlarda da zaman zaman Şiddetli sırt ve bel ağrılarına yol açabilir. Bunun nedeni, sigara içen kişilerde vücudun, omurilikteki disklere çok zayıf miktarda oksijen göndermesidir.
  • Prostat Kanseri – Sigara içmek bütün bu tarz kanser türlerinin %40‟ının nedenidir.
  • Göğüs Kanseri – Sigara içen kadınlar içmeyenlere göre %75 daha fazla göğüs kanserine yakalanma riski taşır.
  • Rahim Kanseri – Sigara içen kadınlar içmeyenlere göre 4 kat daha fazla rahim kanserine yakalanma riski taşır.
  • Çocukluk Solunum Problemleri — Annesi ya da babası sigara içen çocuklar 6 kat daha fazla solunum yolu hastalıklarıyla- karşılaşma riski taşır. (Soğuk algınlığı, kulak iltihapları, bronşit, bademcik problemleri, astım ve de zatürre ki bazen ölüme bile yol açar’)
  • Şeker Hastalığı – Sigara içmek, vücudun insülün salgılama yeteneğini zamanla yok eder. Bu da Ģeker hastalığına yol açar.
  • İlaca Karşı Bağışıklık – Sigara içenler belli bir ilacın etkili olması için çok daha büyük dozlarda o ilacı kullanmak zorunda kalır.
  • Kulak Enfeksiyonları – Sigara içenlerin çocuklarının oititis hastalığına yakalanma riskleri vardır.
  • Emphysema – Bu hastalığın yol açtığı ölümlerin %85’i sigara yüzünden olur. (ciğerlerdeki alveoller zamanla esnekliğini kaybeder. İlerleyen safhalarda, yoğun bir biçimde solunum zorluğu olur ve hasta solunum makinesine bağlanmak zorunda kalır.)
  • Boğaz Kanseri – Boğaz kanseri vakalarının %80’ine sigara yol açar.
  • Mide Kanseri – Sigara içenlerin mide veya bağırsak kanserine yakalanma riski içmeyenlere göre 2 kat daha fazladır.
  • Kalp Hastalıkları – Sigara içenlerin kalp krizine yakalanma riski içmeyenlere göre 4 kat daha fazladır.
  • Kısırlık – Çiftlerden sadece birinin sigara içmesi çocuk olmaması riskini 3 kat arttırır.
  • Kangren – Akciğerler verimsizleĢtiği için, vücuda çok az oksijen yayılır. Ġnsan vücudu, bu çok az miktardaki oksijeni mecburen iç organlara dağıtmak zorunda kalır. Bundan dolayı kalbe en uzak kısımlar olan parmak uçlarından itibaren hücreler süratle zincirleme olarak ölür. Çoğu zaman kollar ya da bacaklar kesilebilir.
  • Karaciğer Kanseri–Karaciğer kanseri vakalarının % 80‟i sigara yüzünden olur. Gırtlak Kanseri-Günde 25 tane sigara içiyorsanız 30 kat daha fazla gırtlak kanserine yakalanma riski taşırsınız. Bu da ilk başlarda konuşma zorluğu ilerleyen safhalarda tamamen konuşamamaya sebebiyet verir.
  • Erken Doğum ve Bebeğin Hafif Doğması-Günde sadece 5 tane sigara içen hamile bir kadının erken doğum yapması ya da oldukça küçük ve de sağlıksız bir bebek doğurma riski inanılmaz boyutlardadır.
  • Ağız Kanseri–Ağız kanseri vakalarının tamamına sigara yol açar.
  • Menopoz-Sigara içen kadınlarda beklenenden 5-10 yıl daha erken menopoz görülür. Bu da kemiklerin erkenden incelmesine ve de erimesine neden olur.
  • Yemek Borusu Kanseri–Bu kanserden ölenlerin hemen hemen hepsi sigara içtikleri için ölmüşlerdir.
  • Erken Yaşlanma-Düzenli bir şekilde sigara içilmesi, deri yapısını bozar, kırıĢıklıklara yol açar. Bunun yanında dişler sararır ve de kararır, tırnaklar sağlıksızlaşır.
  • İyileşme Zorluğu–Sigara içenlerin yaraları çok daha zor kapanır. Bunun yanında ameliyat sonrası yaralarının iyileşmeme olasılıkları vardır.
  • Diş Kaybı–Sigara içmek diş kayıplarında önemli bir faktördür.

Sigara ve Kalp Hastalıkları

  • 30’lu ve 40’lı yaşlarda sigara içenlerin kalp krizi geçirme riski içmeyenlerin 5 katıdır.
  • Sigara kalp hastalıklarına bağlı ölümlerin en az % 20’sinden sorumludur.
  • Sigara HDL (iyi yağ)’yi düĢürür.
  • Kadınlarda östrojen eksikliği yaparak kalp hastalıklarını arttırır.

Sigara Kaynaklı Kalp Krizi Riski

  • Sigara içenlerde, içmeyenlere göre, -Günde 1 ile 14 adet sigara arası içenlerde risk, % 650
  • Günde 15 ile 24 adet sigara arası içenlerde risk, % 900
  • Günde 25 adet ve üstü sigara içenlerde risk, % 1.500
  • Dehşet verici gerçek: Ülkemizde Her Yıl 4.000 civarında Karı, kocadan biri pasif sigara dumanı ile diğerinin ölümüne neden olmaktadır.
  • Dehşet verici gerçek-2: Ülkemizde her yıl iş yerlerinde çalıĢanlar pasif sigara dumanı ile 4.500 civarında mesai arkadaşlarının ölümüne neden olmaktadır
  • Dehşet verici gerçek-3: Ülkemizde her yıl 1.500 civarında bebek ve çocuk (0-5 yaş) yanlarında sigara içildiği için anneleri veya babaları tarafından öldürülmektedir.
Sigaranın Zararları
Sigaranın Zararları

 

Her Gün 3.000 Çocuk ve Gencimiz (11-19 Yaşlar Arası) Sigaraya Başlamaktadır. Ülkemizde çıkan orman yangınlarının; % 50 sine sigara izmaritleri neden olmaktadır

 

Sonuç Ve Öneriler
Sonuç olarak; sigara insan yasam sistemi üzerine büyük ölçüde olumsuz etki göstermektedir. Bu etkiden daha az zararla kurtulmak için sigarayı tamamen bırakmak ve sigarasız bir ortamı tercih etmek gerekmektedir. Aile toplumun çekirdegi oldugu için, sigarasız ebeveyn ve çocuklar saglıklı aileyi meydana getirecektir. Saglıklı aile de saglıklı toplumu meydana getirecektir. Saglıklı toplum olma asamasında, tütün ve tütün mamullerinin yasaklanması konusunda, son zamanlarda, ülkemizde önemli ilerlemeler görülmektedir. Günümüzde sigara kullanım yası 10 yasın altına düstügü için, yasaklama önlemlerinin yeterli olamayacagı düsünülmektedir. Bu nedenle, anaokulundan baslamak üzere egitimin her kademesinde (ilkögretim, orta ögretim ve yüksekögretim) en az bir dönem olmak üzere “tütün ve tütün mamullerinin zararları” konulu zorunlu ders verilmesinin daha etkili olabilecegi düsünülmektedir.

 

Sigara İle İlgili Bilinmesi Gerekenler

  1. Sigara içme alıskanlıgı dünyadaki hastalıklar ve erken ölümlerin en önemli önlenebilir sebebidir.
  2. Sigaranın, koroner kalp hastalıgı, solunum yolu hastalıkları, akciger ve larinks kanserleri gibi çesitli hastalıklara neden oldugu bir gerçektir.
  3. Bununla birlikte, sigara diğer sistemlerimiz üzerine de negatif etkili sonuçlar vermektedir.
  4. Sonuç olarak; sigara kullanımının yasaklanmasının yanı sıra, zararlarının tüm eğitim kademelerinde de ders olarak okutulması önerilmektedir.

 

Anahtar Kelimeler: Zararlı etki, sigara içme, gebelik , hastalıklar, kanser.gebelikte sigara,sigaranın zararları,sigaranın zararaları nelerdir , akciğer kanseri,sigara hangi organlara zarar verir,sigara nedir,sigaranın içinde ki maddeler, Sigara kullanımı, Pasif İçici

Anahtar Kelimeler

2 Comments